• Emeryt wygrał z ZUS po wieloletniej batalii sądowej. Otrzymał 18 tys. zł wyrównania, a jego świadczenie wzrosło o ok. 870 zł miesięcznie.
• Sprawa może dotyczyć nawet 200 tys. osób pobierających wcześniejsze emerytury. 
• Choć Trybunał Konstytucyjny zakwestionował przepisy, wyrok nie został opublikowany. Mimo to seniorzy mogą dochodzić swoich praw przed sądami.

Business Insider Polska opisał historię pana Andrzeja, który poszedł z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych do sądu i wywalczył 18 tys. jednorazowej wypłaty oraz 870 zł dodatku do emerytury. Jak podano, to wynik wadliwych przepisów, które mogą dotyczyć nawet 200 tys. seniorów.  

Jak opisuje serwis, historia tego emeryta jest nietypowa. Mężczyzna przez 11 lat pracował jako górnik w kopalni w Jaworznie, jednak po ślubie z Węgierką w latach 80. wyjechał do jej rodzinnego kraju. Tam również pozostał w branży górniczej i łącznie przepracował pod ziemią 25 lat.

Portal przypomina, że od 2007 r. starał się o przyznanie emerytury górniczej, jednak najważniejszy etap jego walki rozegrał się dopiero w ostatnich latach.

- W efekcie ZUS wyliczył mi świadczenie w wysokości 1230 zł, a powinno to być jakieś 870 zł więcej. (...) Ja swoją sprawę wygrałem, wiem też, że wielu innych wygrywa. Ale problem może dotyczyć nawet 200 tys. osób. Walczę o to, by inni emeryci też walczyli o sprawiedliwość - powiedział emeryt.

"Po 18 latach batalii i korzystnym rozstrzygnięciu otrzymał 18 tys. zł odszkodowania, a jego emerytura po waloryzacji wynosi obecnie ponad 3000 zł brutto miesięcznie" - podaje BI. 

- Miałem trochę szczęścia, bo wartość przedmiotu sporu była w moim przypadku na tyle niska, że ZUS nie mógł wnieść kasacji do Sądu Najwyższego. Decyzja była więc prawomocna - mówi 74-latek.

Okazuje się więc, że sprawa wykracza daleko poza indywidualny przypadek. Może mieć znaczenie nawet dla około 200 tys. osób, które na początku XXI wieku skorzystały z możliwości przejścia na tzw. wcześniejszą emeryturę. Dotyczy to nie tylko górników, lecz także m.in. nauczycieli i przedstawicieli wielu innych zawodów.

Wątpliwości dotyczące zgodności przepisów z konstytucją rozstrzygnął na początku czerwca 2024 r. Trybunał Konstytucyjny. W wyroku o sygnaturze SK 140/20 uznał, że stosowanie art. 25 ust. 1b ustawy o emeryturach i rentach z FUS wobec osób, które najpierw pobierały wcześniejszą emeryturę, a następnie – już po zmianie przepisów – wystąpiły o emeryturę powszechną, narusza zasadę zaufania obywateli do państwa.

Portal wyjaśnia, że przepisy obowiązujące od 2013 r. nakazywały pomniejszanie kapitału emerytalnego o wartość wcześniej wypłaconych świadczeń. W efekcie wiele osób otrzymywało niższe emerytury powszechne.

Chodzi przede wszystkim o kobiety urodzone między 1949 a 1959 rokiem oraz o mężczyzn urodzonych w latach 1949 - 1952 i w 1954 roku. 

Dlaczego wyrok wydany przez TK nie obowiązuje? 

Jak podano, w składzie wydającym wyrok zasiadał Justyn Piskorski, czyli jeden z "sędziów dublerów", co oznacza, że rząd nie uznaje go za wiążący i nie publikuje go w Dzienniku Ustaw.

"W takiej sytuacji emeryci mogą wnioskować o ponowne przeliczenie emerytury, powołując się przy tym na wyrok TK z czerwca 2024 r. Jeśli ZUS odmówi, bo uznaje orzeczenie za nieistniejące, to musi wydać decyzję odmowną. Wtedy taki emeryt może ją zaskarżyć do sądu. W Polsce toczą się już setki tego typu spraw, w których często seniorzy wychodzą zwycięsko" - instruuje serwis.