Po ogłoszeniu wyników matur z języka polskiego wielu uczniów zostaje samych z poczuciem niesprawiedliwości i skomplikowaną procedurą odwoławczą. W praktyce wsparcie zapewniają im poloniści z całej Polski, którzy w czasie wakacji bezpłatnie czytają prace, analizują punktację i pomagają pisać odwołania. Jednym z nich jest Paweł Lęcki, nauczyciel z 22-letnim stażem i egzaminator maturalny od 2015 roku. Jak mówi, od dwóch lat pomaga dziesiątkom młodych ludzi, bo – jego zdaniem – po egzaminach nie istnieje żaden realny system wsparcia.

Matura 2026. Dwa dni na odwołanie i skomplikowane zasady

Problem zaczyna się już na starcie. Maturzysta ma tylko dwa dni robocze na napisanie odwołania, a do tego musi użyć właściwego formularza i odpowiednio uzasadnić swój wniosek. Wielu uczniów nie wie nawet, gdzie znaleźć dokumenty i jak przejść całą procedurę.

Jak podkreślają nauczyciele w rozmowie z „Gazetą Wyborczą”, uczeń musi w praktyce wejść w rolę egzaminatora samego siebie – ocenić własną pracę i udowodnić, że została sprawdzona niesprawiedliwie. Dla większości to zadanie po prostu zbyt trudne bez pomocy z zewnątrz.

Za pomoc w odwołaniu od matury jedni biorą setki złotych, inni robią to za darmo

Według relacji nauczycieli w części województw za przygotowanie odwołania od matur 2026 trzeba zapłacić od 400 do 600 zł. Część polonistów pomaga jednak bezpłatnie, wymieniając się kontaktami i konsultując prace uczniów po godzinach, często wieczorami i w trakcie urlopu.

Tak powstał nieformalny system pomocy oparty nie na państwie, lecz na dobrej woli nauczycieli. Sami podkreślają, że to nie powinno tak wyglądać.

Przypadki, które podważają zaufanie do systemu

Nauczyciele przywołują historie uczniów, którzy po odwołaniu nagle odzyskiwali punkty, a nawet dowiadywali się, że tak naprawdę zdali egzamin. Jeden z tegorocznych maturzystów dostał 100 proc. za rozprawkę na poziomie podstawowym, a na rozszerzeniu wyzerowano mu punkty za język mimo ponad tysiąca słów pracy.

Raport NIK z 2025 roku potwierdził, że błędy w ocenianiu matur nie są incydentalne. W jednej z komisji aż 40 proc. wniosków o weryfikację kończyło się podwyższeniem wyniku.

Nauczyciele od lat alarmują, ale system matur się nie zmienia

Już w 2023 roku grupa nauczycieli opublikowała petycję do CKE, w której krytykowała niejasne i uznaniowe kryteria oceniania wypracowań. Dokument podpisało ponad 37,5 tys. osób, ale nie przyniósł przełomu. Dziś diagnoza pozostaje podobna. Dostęp do skutecznej pomocy zależy od miejsca zamieszkania, znajomości i pieniędzy rodziców. Nauczyciele mówią wprost, że potrzebne jest systemowe wsparcie przy każdej OKE. Bez tego tysiące maturzystów nadal będą zdane na przypadek.

Czytaj też:
Nie tylko MEN. Kolejne ministerstwo wprowadziło zmiany od nowego roku szkolnego Czytaj też:
Józefaciuk: MEN otworzył front walki z prezydentem. „Niechęć Nowackiej jest wręcz namacalna”