ΛΕΥΚΩΣΙΑ.  52 χρόνια από την μαύρη εκείνη ημέρα του προδοτικού πραξικοπήματος από τη Χούντα των Αθηνών και την ΕΟΚΑ Β’, ο κυπριακός λαός, η Κυβέρνηση, η Βουλή και οργανωμένα σύνολα απότισαν φόρο τιμής σε όλους όσοι έχασαν τη ζωή τους υπερασπιζόμενοι τη δημοκρατία και τη νομιμότητα.

(Η αποφράδα 15η Ιουλίου 1974 που άνοιξε την κερκόπορτα στον «Αττίλα» και στην καταστροφή)

Μνημονεύθηκε για άλλη μια χρονιά η ηρωική αντίσταση των νόμιμων δυνάμεων του κράτους και εκατοντάδων εθελοντών πολιτών που υπερασπίστηκαν τη Δημοκρατία ενάντια στα τανκς της προδοσίας.

Στις 8.20 το πρωί, ώρα που εκδηλώθηκε το πραξικόπημα, ήχησαν ξανά οι σειρήνες σε όλες τις πόλεις με το σύνθημα έναρξης συναγερμού.

Παρουσία της πολιτειακής, εκκλησιαστικής και πολιτικής ηγεσίας τελέστηκε στον Ιερό Ναό Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης στη Λευκωσία, το επίσημο μνημόσυνο των πεσόντων κατά τη διάρκεια του πραξικοπήματος.

Στο μνημόσυνο παρέστησαν ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης, ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου Γεώργιος, η Πρόεδρος της Βουλής Αννίτα Δημητρίου, Υπουργοί, πρόεδροι και εκπρόσωποι κομμάτων, συγγενείς των πεσόντων, εκπρόσωποι κρατικών φορέων και οργανωμένων συνόλων, καθώς και πλήθος κόσμου.

Τον επιμνημόσυνο λόγο εκφώνησε ο τέως Βουλευτής Κωστής Ευσταθίου, ο οποίος ανέφερε ότι αποδίδεται φόρος τιμής σε εκείνους που παρέμειναν «αιωνίως νέοι, αγέρωχοι φρουροί των μεθορίων της ελευθερίας και της δημοκρατίας».

Όπως είπε, οι πεσόντες και τα θύματα του πραξικοπήματος αποτέλεσαν τους πρώτους νεκρούς «της δίδυμης συμφοράς και της τουρκικής εισβολής που ακολούθησε», σημειώνοντας ότι κάθε επιμνημόσυνος λόγος αποτελεί εθνική πράξη, με στόχο τη διατήρηση της μνήμης, την ανάδειξη του μηνύματος της θυσίας στις επόμενες γενιές και την έκφραση συλλογικής ευγνωμοσύνης.

Αναφερόμενος στα γεγονότα του 1974, ο κ. Ευσταθίου είπε ότι το πραξικόπημα εναντίον της νόμιμης Κυβέρνησης του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου αποτέλεσε «ασύγγνωστη και εγκληματική ενέργεια, η οποία ισοδυναμούσε με εθνική προδοσία».

Μετά το μνημόσυνο ακολούθησε τρισάγιο στο μνημείο των πεσόντων και κατάθεση στεφάνων.

Εντονη καταδίκη

Σε δηλώσεις μετά το πέρας του μνημοσύνου ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας τόνισε ότι δεν υπάρχει καμία απολύτως δικαιολογία για το προδοτικό πραξικόπημα. «Είμαστε εδώ», πρόσθεσε, «για να το καταδικάσουμε και για να τιμήσουμε εκείνους οι οποίοι θυσιάστηκαν ώστε να υπάρχει δημοκρατία σ’ αυτόν τον τόπο».

Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης επεσήμανε πως το προδοτικό πραξικόπημα χρησιμοποιήθηκε από την Τουρκία ως αφορμή για να επιβάλει διαχρονικούς στόχους, τους οποίους είχε θέσει πριν ακόμα ιδρυθεί η Κυπριακή Δημοκρατία. Διαβεβαίωσε, παράλληλα, ότι είναι ακριβώς αυτούς τους στόχους που η Κυβέρνηση εργάζεται να ανατρέψει από την πρώτη ημέρα που ο κυπριακός λαός της εμπιστεύτηκε την εξουσία.

«Αυτή η ανατροπή», υπογράμμισε ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης, θα επιτευχθεί μέσα από μια λειτουργική και βιώσιμη λύση του Κυπριακού, που θα επανενώνει στην πράξη την Κυπριακή Δημοκρατία, κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ιδιότητα την οποία θα διατηρήσει και μετά τη λύση.

Ειδική συνεδρίαση της Ολομέλειας της Βουλής

Το δίδυμο έγκλημα του πραξικοπήματος και της τουρκικής εισβολής του 1974 καταδίκασε σε ειδική συνεδρίαση και η Ολομέλεια της Βουλής, με την πρόεδρο του Σώματος Αννίτα Δημητρίου, να τονίζει σε ομιλία της ότι η Πολιτεία τιμά όσους έπεσαν στο πεδίο των μαχών, τους αμάχους, τους αγνοουμένους και τις οικογένειές τους και ανανεώνει την υπόσχεση για αδιάλειπτο αγώνα μέχρι την ώρα της απελευθέρωσης από την τουρκική κατοχή.

Επισήμανε πως η διαίρεση και η διχοτόμηση, δεν μπορεί να είναι το μέλλον του τόπου, ως εκ τούτου επιβάλλεται να αναζητηθούν τρόποι για άρση του αδιεξόδου και επανέναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων, για επίλυση του Κυπριακού.

Παράλληλα υπογράμμισε ότι η μία κυριαρχία, ιθαγένεια και διεθνής προσωπικότητα, αποτελούν αδιαπραγμάτευτες αρχές.

Στην ειδική συνεδρίαση της Ολομέλειας της Βουλής παρέστησαν ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, ο Αρχιεπίσκοπος Γεώργιος, τα μέλη του Υπουργικού Συμβουλίου, ο Πρέσβης της Ελλάδας, καθώς και εκπρόσωποι συνδέσμων αγωνιστών, αιχμαλώτων και παθόντων του 1974.

Το δίδυμο έγκλημα σε βάρος της Κύπρου καταδίκασαν και τα κοινοβουλευτικά κόμματα σε ομιλίες αρχηγών ή εκπροσώπων τους, από το βήμα της Ολομέλειας.