Livet i Oslofjorden er trua.

Torsken er nærast borte, tareskogen forsvinn i eit alarmerande høgt tempo, og ekspertane roper varsku om eit økosystem i djup krise.

Finst det håp for den hardt prøvde fjorden?

Svaret er eit klart ja frå den unge besetninga om bord på seglskuta «Svanen», som denne veka er på tokt for å lære om miljøtilstanden på havbotnen.

Dei tar meir enn gjerne kampen for økosystemet frå dekk.

– Dette skal vi vinne, seier ei optimistisk Helene Sofie Smit, sentralstyremedlem i Natur og Ungdom.

Seglasen har gått frå Oslo til Fredrikstad, og ferda fortset nå langs Vestfold-kysten. Om bord lærer dei unge miljøvernarane ikkje berre om sjømannskap og skutedrift, men møter også fagfolk og organisasjonar i kystkommunane dei besøker.

Ein av dei som nyt livet om bord er Irma Heier Vaglieri (18).

– Det er ei fantastisk oppleving for ungdommar som er engasjerte i miljø og aktivisme. Vi har sett masse fine stader, fortel ho.

Medseglar Åsne Førstøyl Futtrup (16) er heilt einig i at fellesarbeidet på skuta gir meirsmak.

– Det er liksom alltid noko ein kan hjelpe til med. Ein er avhengig av alle for å komme framover, seier 16-åringen.

Undervegs har ungdommane møtt representantar og forskarar frå blant anna Havforskingsinstituttet, Naturvernforbundet og fiskeribransjen.

– Det er veldig inspirerande å høyre når dei kjem med tips til kva som kan føre til positive endringar. Det verkar som det fungerer, seier Futtrup.

Sjølv om stemninga om bord er god, har møtet med fjorden også gitt ei dyster påminning om kor dårleg det står til under vatn.

– Vi har sett mykje lurv og lite anna liv, eigentleg. Ingen store fisk, for eksempel. Vi fekk også sjå kor få fiskebåtar det er igjen i Kragerø, som tidlegare var ein stor fiskerikommune, fortel Vaglieri.

Helene Sofie Smit i Natur og Ungdom understrekar at det viktigaste med turen er å gi ungdommane eit heilskapleg bilde av situasjonen – både utfordringane og løysingane.

– Dei blir kjente med fiskerihistoria og miljøproblema, men ikkje minst løysingane som finst, forklarer ho.

Smit opplever eit stort engasjement for Oslofjorden på tvers av politiske skiljelinjer, men etterlyser meir handling og høgare tempo frå myndigheitene.

– Både i kommunane og heilt opp til regjeringa er folk opptatte av framtida til fjorden, men arbeidet går likevel litt for sakte. Sjølv om vi nå har fått på plass fiskeforbod i Oslofjorden, hjelper det ikkje om vi ikkje også sørger for å reinse nitrogen frå kloakk og stoppe overgjødsling. Det er ein heilskap som vi også lærer om på denne seglasen.

Trass i dei tunge utfordringane, nektar dei unge aksjonistane å miste motet.

– Vi er veldig opptatte av at Oslofjorden er ein miljøkamp vi skal vinne, og det trur eg dei aller fleste politikarane er einige i òg. Vi må berre få opp farten. Vi er unge, og vi er utolmodige, slår Smit fast, før ho avsluttar:

– Ein kan jo ikkje miste motet når ein ser den fantastiske fjorden. Det er veldig fint her.