Od kilku lat KOWR zagospodarowuje ziemię z zasobów państwowych głównie wydzierżawiając ją rolnikom. Jak podał, "dzierżawa cieszy się dużym zainteresowaniem rolników, gdyż jest to dogodny sposób użytkowania gruntów i budynków. Nie wymaga angażowania znacznych środków finansowych, jak ma to miejsce przy nabywaniu nieruchomości, a zaoszczędzone pieniądze można przeznaczyć na inwestycje".

Według stanu na koniec grudnia 2025 r. w dzierżawie było 1 mln 49 tys. hektarów przekazanych rolnikom na podstawie ponad 70 tys. umów dzierżawy.

Największe powierzchnie wydzierżawionych gruntów znajdują się w województwach:

• zachodniopomorskim - 215,9 tys. ha,
• wielkopolskim - 161,8 tys. ha,
• dolnośląskim - 151,8 tys. ha
• warmińsko-mazurskim - 125,8 tys. ha - przede wszystkim tam, gdzie znajdowały się duże państwowe gospodarstwa rolne.

Najmniej takich terenów jest w województwach: świętokrzyskim - 5,3 tys. ha i małopolskim - 7,6 tys. ha.

Wydzierżawianie nieruchomości z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa (ZWRSP) następuje głównie na przetargach ograniczonych, w których mogą uczestniczyć wyłącznie rolnicy indywidualni zamierzający powiększyć lub utworzyć gospodarstwa rodzinne. Od początku stycznia do końca grudnia ub.r. w całym kraju odbyło się niemal 4,3 tys. takich przetargów. Jednocześnie oddziały terenowe KOWR w ubiegłym roku przedłużyły prawie 8 tys. umów na dzierżawę na niemal 120 tys. ha.

Jeśli chodzi o sprzedaż gruntów, to od wejścia w życie 30 kwietnia 2016 r. ustawy o wstrzymaniu sprzedaży nieruchomości państwowego zasobu, jej wielkość oscyluje ok. 4-5 tys. ha rocznie. W 2025 r. oddziały terenowe KOWR sprzedały ponad 5,2 tys. ha nieruchomości. W 2025 r. odbyło się 16,3 tys. przetargów na sprzedaż nieruchomości, a skuteczność takiej metody sprzedaży była na poziomie 25 proc. - poinformował KOWR.

Ośrodek nieodpłatnie przekazuje też grunty m.in. Lasom Państwowym, jednostkom samorządu terytorialnego, osobom prawnym reprezentującym Kościół, a w ostatnich latach także podmiotom uprawnionym do zarządzania wodami publicznymi. Najczęściej państwowe grunty przekazywane są jednostkom samorządu terytorialnego. Na takich działkach powstają szkoły, boiska sportowe, place zabaw, tereny rekreacyjne, a także obiekty użyteczności publicznej: hydrofornie, studnie głębinowe, przepompownie, oczyszczalnie ścieków, drogi dojazdowe, nekropolie. W 2025 r. KOWR nieodpłatnie przekazał 3,7 tys. ha gruntów Zasobu WRSP.

Według stanu na koniec 2025 r. w ogólnej powierzchni gruntów Zasobu WRSP pozostawało do rozdysponowania niemal 170,2 tys. ha. KOWR ocenia, że znaczna część tych terenów nie nadaje się na cele rolnicze, ponieważ są np. zbyt rozdrobnione, mają nieuregulowane stosunki wodne, położone są na skarpach, urwiskach czy między wałami przeciwpowodziowymi.

Największe powierzchnie gruntów do rozdziału znajdują się w województwach zachodniopomorskim - 31 tys. ha oraz dolnośląskim - 28,2 tys. ha.

Od początku działalności Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa (dawniej Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa, następnie Agencji Nieruchomości Rolnych) do końca grudnia 2025 r. przejęto do Zasobu WRSP ok. 4,7 mln ha nieruchomości rolnych. W Zasobie według stanu na 31 grudnia 2025 r. było niemal 1 mln 323 tys. ha.

Nie ma jeszcze danych całościowych za 2025 r. dotyczących wysokości czynszów dzierżawnych, ustalanych na podstawie średniej krajowej ceny skupu za 11 kwartałów poprzedzających termin płatności czynszu. Średnia wysokość takiego czynszu w przypadku gruntów wydzierżawionych przez KOWR w I-III kwartałach 2025 r. wyniosła 13,0 dt/ha - wobec analogicznego okresu 2024 r. to wzrost o 0,8 dt/ha.

Najwyższe czynsze w pierwszych trzech kwartałach 2025 r. uzyskano w województwie łódzkim - 36,8 dt/ha, w kujawsko-pomorskim - 23,7 dt/ha, pomorskim - 19,3 dt/ha, podkarpackim - 18,3 dt/ha i w wielkopolskim - 17,8 dt/ha.

W ciągu trzech pierwszych kwartałów ub.r. średnia cena sprzedaży ziemi z Zasobu wyniosła 60,5 tys. zł/ha. Najdrożej KOWR sprzedał nieruchomości rolne w woj. małopolskim - średnio za ponad 89 tys. zł/ha, dolnośląskim - 74,7 tys. zł/ha oraz wielkopolskim - 74,7 tys. zł/ha.

Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa to agencja wykonawcza, podlegająca Ministerstwu Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Zajmuje się wdrażanie i stosowanie instrumentów wsparcia polityki rolnej oraz rozwoju obszarów wiejskich na rzecz polskich rolników oraz innych podmiotów z sektora rolno-żywnościowego. KOWR zajmuje się też m.in. gospodarowaniem państwową ziemią - sprzedażą i dzierżawą gruntów. Wspiera wykorzystanie odnawialnych źródeł energii w rolnictwie i na terenach wiejskich oraz sprawuje opiekę nad 31 spółkami hodowli roślin i zwierząt, które mają szczególne znaczenie dla polskiej gospodarki.