Voor het UNICEF Jongerenadvies 2026 voerde Ipsos I&O onderzoek uit onder jongeren van 10 tot en met 17 jaar via het I&O Research Panel en een partnerpanel. In Nederland vulden 1.036 jongeren een online vragenlijst in, aangevuld met drie focusgroepen. Nieuw dit jaar is dat ook jongeren op Bonaire, Sint-Eustatius en Saba zijn bevraagd. Op de BES-eilanden namen 113 jongeren deel aan de vragenlijst en werd een aanvullende focusgroep georganiseerd.

Nederlandse jongeren geven gemiddeld een 4,8 voor de mate waarin zij zich gehoord voelen door de politiek. Hoewel dit iets hoger is dan in 2025 (4,4), blijft het oordeel een onvoldoende. Zes op de tien jongeren vinden dat de regering niet goed luistert naar kinderen en jongeren. Zij ervaren weinig inspraak en vinden dat er te weinig aandacht is voor de toekomst van jongeren. Daarnaast hebben jongeren beperkt vertrouwen in de landelijke politiek: 44 procent heeft weinig tot heel weinig vertrouwen. Op de BES-eilanden geven jongeren gemiddeld een 5,4 voor de mate waarin zij zich gehoord voelen door het Openbaar Lichaam (het bestuur van Bonaire, Sint-Eustatius en Saba). Ook dit is onvoldoende. Hoe goed de Nederlandse overheid naar hen luistert beoordelen zij nog iets lager, met een 5,0 gemiddeld. Jongeren op de BES-eilanden geven aan dat hun mening regelmatig wordt gevraagd, maar dat zij te weinig concrete veranderingen zien naar aanleiding daarvan.

Figuur 1: Hoeveel vertrouwen heb je in de landelijke politiek? (Nederlandse jongeren, n=1036)

Bovenaan de lijst met maatschappelijke thema’s die jongeren belangrijk vinden staat internationale veiligheid. Meer dan de helft van de Nederlandse jongeren (53%) noemt gevaren uit andere landen, zoals oorlog, ziekte en cyberaanvallen. Daarna volgen het tekort aan betaalbare woningen (47%) en pesten (38%). Ook klimaatverandering (34%) vinden veel jongeren belangrijk. Er zijn verschillen tussen leeftijdsgroepen. Jongere kinderen maken zich relatief vaak zorgen over pesten, terwijl oudere jongeren vooral het woningtekort en mentale problemen belangrijk vinden.

Figuur 2: Welke problemen vind jij op dit moment belangrijk in Nederland? (minimaal 3 en maximaal 10 onderwerpen) (Nederlandse jongeren, n=1.036)

Uit de focusgroepen blijkt dat jongeren gevaren uit andere landen vooral koppelen aan oorlogen en internationale conflicten. Ze maken zich zorgen over de keuzes die wereldleiders maken, de kans op een grote oorlog en de gevolgen daarvan voor hun toekomst. Hoewel veel jongeren een zekere dreiging ervaren, verwachten de meesten niet dat er op korte termijn oorlog uitbreekt in Nederland. Bij het woningtekort overheerst bij jongeren vooral de zorg dat zij later geen betaalbare woning kunnen vinden. Vooral oudere jongeren (16 en 17 jaar) maken zich zorgen over hun kansen op de woningmarkt en vrezen lang bij hun ouders te moeten blijven wonen. Pesten blijft een belangrijk thema. Jongeren zien pesten veel om zich heen, zowel op school als online. Zij maken zich vooral zorgen over de gevolgen voor de mentale gezondheid en vinden dat scholen pesten onvoldoende aanpakken.

Voor jongeren op de BES-eilanden vormen mentale problemen bij jongeren het belangrijkste maatschappelijke vraagstuk (28%), gevolgd door pesten (27%) en gevaren uit andere landen (26%). Jongeren zien leeftijdsgenoten worstelen met stress, eenzaamheid en depressieve gevoelens. Volgens hen is er een tekort aan professionele hulp en rust er nog vaak een taboe op mentale gezondheid.

Figuur 3: Welke problemen vind jij op dit moment belangrijk op ? (minimaal 3 en maximaal 10 onderwerpen) (jongeren op de BES-eilanden, n=113)

Jongeren zien ook mogelijkheden om deze problemen aan te pakken. Om gevaren uit andere landen te verminderen, vinden zij dat landen meer moeten samenwerken en met elkaar in gesprek moeten blijven. Voor het woningtekort pleiten jongeren vooral voor de bouw van meer betaalbare woningen voor starters. Om pesten tegen te gaan vragen zij om meer aandacht voor het onderwerp op school en een strengere aanpak van pesters. Jongeren op de BES-eilanden pleiten met name voor meer vertrouwenspersonen, professionele hulp en veilige plekken waar zij over mentale problemen kunnen praten.

Het onderzoek is uitgevoerd door middel van een online vragenlijst onder jongeren van 10 tot en met 17 jaar. In Nederland vulden 1.036 jongeren de vragenlijst in. Daarnaast vonden drie focusgroepen plaats. Op de BES-eilanden vulden 113 jongeren de vragenlijst in en werd één aanvullende focusgroep gehouden. De dataverzameling vond plaats in april en mei 2026. Op de onderzoeksdata is een weging toegepast, zodat de resultaten representatief zijn voor jongeren in Nederland en op de BES-eilanden naar relevante achtergrondkenmerken.