Ένα νέο μη επεμβατικό τεστ με λήψη στοματικού επιχρίσματος με βουρτσάκι μπορεί να βοηθήσει στην ανίχνευση του καρκίνου του στόματος εντός μίας ώρας, σύμφωνα με μια μεγάλη διαγνωστική μελέτη. Το τεστ έχει σχεδιαστεί για να συλλέγει κύτταρα από κάποια ύποπτη βλάβη στο στόμα με ειδικό βουρτσάκι και στη συνέχεια να αναλύει τη γονιδιακή δραστηριότητα που συνδέεται με το πλακώδες καρκίνωμα του στόματος, την πιο κοινή μορφή καρκίνου του στόματος.

Το εύρημα είναι πολλά υποσχόμενο, επειδή η τρέχουσα διάγνωση συχνά εξαρτάται από τη βιοψία με νυστέρι, η οποία αφαιρεί ιστό και μπορεί να είναι επώδυνη ή δύσκολη σε ορισμένες περιοχές του στόματος. Αλλά το νέο τεστ θα πρέπει να γίνει κατανοητό ως ένα πιθανό εργαλείο διαλογής, όχι ως αντικατάσταση της ιατρικής αξιολόγησης.

Τι εξέτασε η νέα μελέτη για τον καρκίνο του στόματος

Η μελέτη εξέτασε το qMIDS-V3, ένα ταχείας δράσης μοριακό τεστ, που εξετάζει ένα mRNA πάνελ τεσσάρων γονιδίων: INHBA, S100A16, YAP1 και POLR2A. Αντί να κόβουν ιστούς, οι γιατροί πήραν στοματικό επίχρισμα με βουρτσάκι, για να συλλέξουν κύτταρα από στοματικές βλάβες και κοντινούς ιστούς.

Οι ερευνητές ανέλυσαν 1.090 δείγματα βιοψίας με στοματικό επίχρισμα από 545 ασθενείς. Οι ομάδες περιελάμβαναν άτομα με πλακώδες καρκίνωμα στόματος, λευκοπλακία στόματος και ομαλό λειχήνα στόματος. Η λευκοπλακία και ο ομαλός λειχήνας μπορεί να φαίνονται ανησυχητικά στο στόμα, αλλά συχνά δεν είναι καρκίνος.

Όταν το τεστ συνέκρινε τον καρκίνο του στόματος με αυτές τις μη δυσπλαστικές στοματικές δυνητικά κακοήθεις διαταραχές, έδειξε υψηλή διαγνωστική απόδοση, με ευαισθησία και ειδικότητα περίπου 95%.

Γιατί έχει σημασία αυτή η ανακάλυψη;

Πολλές ύποπτες βλάβες στο στόμα αποδεικνύονται ότι δεν είναι καρκίνος, ωστόσο οι ασθενείς μπορεί να υποβληθούν σε επεμβατική βιοψία για να είναι ασφαλείς. Μια αξιόπιστη δοκιμή με στοματικό επίχρισμα θα μπορούσε να βοηθήσει τους κλινικούς γιατρούς να εντοπίσουν ποιος πραγματικά χρειάζεται επείγουσα βιοψία ιστού και ποιος μπορεί να παρακολουθείται λιγότερο επεμβατικά.

Οι συγγραφείς της μελέτης προτείνουν ότι το τεστ θα μπορούσε να μειώσει τις περιττές βιοψίες με νυστέρι σε ασθενείς χαμηλού κινδύνου και να διευκολύνει την επαναλαμβανόμενη παρακολούθηση για άτομα με επίμονες στοματικές βλάβες. Αυτό είναι σημαντικό επειδή ορισμένες δυνητικά κακοήθεις βλάβες απαιτούν μακροχρόνια παρακολούθηση και οι επαναλαμβανόμενες χειρουργικές βιοψίες είναι άβολες και μη πρακτικές.

Τα γρήγορα αποτελέσματα είναι ένα άλλο πλεονέκτημα. Μια εξέταση διάρκειας μίας ώρας θα μπορούσε να μειώσει τον χρόνο αναμονής και το άγχος, ειδικά σε οδοντιατρικές κλινικές, υπηρεσίες στοματικής ιατρικής και σε περιβάλλοντα με μειωμένους πόρους, όπου η πρόσβαση σε εξειδικευμένη βιοψία μπορεί να είναι περιορισμένη.

Αντικαθιστά το νέο τεστ τη βιοψία;

Όχι ακόμα. Ένα θετικό ή ύποπτο αποτέλεσμα από το τεστ θα εξακολουθεί να απαιτεί εξειδικευμένη αξιολόγηση και σε πολλές περιπτώσεις η βιοψία ιστού θα παραμείνει απαραίτητη για την επιβεβαίωση της διάγνωσης και την καθοδήγηση της θεραπείας.

Ο πιθανός ρόλος της εξέτασης είναι η διαλογή: η βοήθεια προς τους κλινικούς ιατρούς για να αποφασίσουν ποιες στοματικές βλάβες χρειάζονται βιοψία νωρίτερα και ποιες μπορεί να έχουν χαμηλότερο κίνδυνο. Αυτή η διάκριση είναι σημαντική επειδή η διάγνωση και η σταδιοποίηση του καρκίνου του στόματος εξακολουθούν να εξαρτώνται από την παθολογία, την απεικόνιση και την αξιολόγηση από ειδικούς.

Ποιοι είναι οι περιορισμοί της μελέτης;

Η μελέτη ήταν μεγάλη για αυτόν τον τύπο εξέτασης, αλλά εξακολουθεί να έχει όρια. Ήταν μια διαγνωστική μελέτη περιπτώσεων, που σημαίνει ότι οι ερευνητές εξέτασαν γνωστές ομάδες αντί να εξετάσουν έναν γενικό πληθυσμό στην καθημερινή πρακτική.

Οι ομάδες ασθενών ήταν επίσης άνισες, με πολύ περισσότερες περιπτώσεις καρκίνου του στόματος απ’ ό,τι περιπτώσεις λευκοπλακίας ή ομαλού λειχήνα. Η ομάδα προερχόταν από έναν περιφερειακό πληθυσμό στην Ινδία, αν και η υποκείμενη γονιδιακή υπογραφή είχε μελετηθεί προηγουμένως σε ευρύτερες ομάδες.

Αυτό σημαίνει ότι το επόμενο βήμα είναι η επικύρωση του νέου τεστ σε πραγματικές συνθήκες: η δοκιμή του στοματικού επιχρίσματος σε οδοντιατρικά και ιατρικά περιβάλλοντα ρουτίνας, σε διαφορετικούς πληθυσμούς, τύπους αλλοιώσεων και στάδια καρκίνου.

Ποια συμπτώματα καρκίνου του στόματος θα πρέπει να ελέγχονται;

Μια νέα εξέταση δεν αντικαθιστά την σημασία του να ξέρουμε όλοι τα προειδοποιητικά σημάδια του στοματικού καρκίνου, ο οποίος μπορεί να επηρεάσει γλώσσα, ούλα, χείλη, εσωτερικό μάγουλο, ουρανίσκο αλλά και κάτω από τη γλώσσα.

Ζητήστε οδοντιατρική ή ιατρική συμβουλή εάν έχετε:

• Έλκος στο στόμα που διαρκεί περισσότερο από 3 εβδομάδες
• Ένα κόκκινο ή λευκό σημείο στο στόμα
• Έναν όγκο στο στόμα, το χείλος ή τον λαιμό
• Πόνο, μούδιασμα ή αιμορραγία χωρίς σαφή αιτία
• Δυσκολία στην κατάποση, την ομιλία ή την κίνηση της γνάθου
• Χαλαρά δόντια χωρίς προφανή οδοντιατρικό λόγο
• Ανεξήγητη απώλεια βάρους

Το κάπνισμα, η βαριά κατανάλωση αλκοόλ, η λοίμωξη από HPV και η έκθεση των χειλιών στον ήλιο μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο.

Συχνές Ερωτήσεις

Είναι το τεστ διαθέσιμο στους ασθενείς τώρα;

Όχι. Η μελέτη υποστηρίζει τις δυνατότητές της, αλλά απαιτούνται ακόμη ευρύτερη κλινική επικύρωση, ρυθμιστικά βήματα και υιοθέτηση από το σύστημα υγείας πριν γίνει μέρος της βασικής διαγνωστικής αλυσίδας.

Πονάει το στοματικό επίχρισμα με βουρτσάκι;

Όχι. Είναι σχεδιασμένο να είναι μη επεμβατική διαδικασία, χρησιμοποιώντας ένα στυλεό με βούρτσα αντί για αφαίρεση ιστού. Μπορεί να είναι λίγο άβολο σε μια επώδυνη στοματική βλάβη, αλλά είναι πολύ λιγότερο επεμβατικό από τη βιοψία με νυστέρι.

Ποιος θα ωφεληθεί περισσότερο από αυτήν την εξέταση;

Το πιο πιθανό όφελος θα ήταν για άτομα με ύποπτες ή επίμονες αλλοιώσεις στο στόμα, που χρειάζονται διαλογή και για ασθενείς με στοματικές δυνητικά κακοήθεις διαταραχές, που απαιτούν επαναλαμβανόμενη παρακολούθηση με την πάροδο του χρόνου.

Συμπέρασμα

Το νέο τεστ qMIDS-V3 με στοματικό επίχρισμα αποτελεί ένα πολλά υποσχόμενο βήμα προς την ταχύτερη και λιγότερο επεμβατική ανίχνευση του καρκίνου του στόματος. Ανίχνευσε το πλακώδες καρκίνωμα του στόματος με υψηλή ακρίβεια και παρήγαγε αποτελέσματα εντός μίας ώρας.

Ωστόσο, δεν αποτελεί «σπιτικό» εργαλείο ελέγχου ούτε και αντικατάσταση της βιοψίας. Οποιοδήποτε έλκος, όγκος ή άλλη βλάβη στο στόμα, που δεν επουλώνεται εντός 3 εβδομάδων θα πρέπει να ελέγχεται από οδοντίατρο, γιατρό ή ειδικό στοματικής υγείας, επειδή η έγκαιρη διάγνωση παραμένει ένας από τους πιο σημαντικούς παράγοντες για την έκβαση του καρκίνου του στόματος.

Πηγές:
medicalxpress.com
eurekalert.org
qmul.ac.uk
nhs.uk