Passende zorg begint in de spreekkamer. In het gesprek tussen behandelaar, cliënt en diens naasten over wat werkelijk helpt. Niet alles wat kan, moet. En niet elke klacht is volledig op te lossen. Maar iedere cliënt verdient zorg die aansluit bij diens situatie, mogelijkheden en doelen.

Fotografie: Paul Tolenaar

Anita Wydoodt is één van de vaste columnisten van Zorgvisie. Deze column is geschreven voor Zorgvisie magazine 5.

Het kabinet wil passende zorg wettelijk afdwingen. Dat is niet voor niets. Want wie als zorgaanbieder inzet op minder behandelen – op kortere trajecten, in een groep wanneer dat kan, met e-health tussen face-to-face sessies door – merkt dat het huidige stelsel daar nog niet altijd goed bij aansluit. Minder behandelen omdat het beter past, betekent in dit stelsel ook minder betaald krijgen. Dat maakt het voor organisaties niet vanzelfsprekend.

Toch is dat geen reden om het niet te doen. Bij Parnassia Groep zijn we volop bezig. Door niet alleen te kijken naar klachten, maar ook naar wat iemand zelf kan, wat eerder heeft geholpen en wie er naast die persoon staat. Behandeldoelen stellen we niet op vóór cliënten, maar samen met hen. Bij elke stap vragen we: is dit nog nodig, kan het ook minder ingrijpend en staat de inzet in verhouding tot wat het bijdraagt aan herstel? En als een behandeling klaar is, ronden we die af. Want elke afgeronde behandeling maakt ruimte voor iemand die nu nog wacht. Dat is niet altijd makkelijk en we zijn er nog niet. Maar de richting is helder.

Dit vraagt een cultuurverandering die niet vanzelf gaat. De neiging om door te behandelen is vaak een uiting van betrokkenheid en die betrokkenheid is waardevol. Soms vraagt passende zorg het omgekeerde. Loslaten is voor veel cliënten én professionals vaak een moeilijke stap. Er is tijd nodig om deze cultuurverandering samen te realiseren. Er is tijd nodig voor scholing, intervisie, het bespreken van de nieuwe dilemma’s. En dat allemaal terwijl de winkel open is en we weten dat veel mensen wachten op onze hulp.

Echte verandering ontstaat in de dagelijkse praktijk. In teams die anders durven werken, in regionale samenwerking en in het gesprek tussen behandelaar, cliënt en diens netwerk over wat werkelijk helpt.

Dat is de beweging waar wij middenin zitten. Een verandering die al een tijd gaande is. Het is goed dat Den Haag die wettelijk wil verankeren. Maar wetgeving alleen is niet genoeg. Passende zorg kan alleen de norm worden als ook opleidingen, beleid en bekostiging op elkaar aansluiten en hetzelfde doel ondersteunen. Cultuur, beleid en financiering moeten hand in hand gaan. Dat is de opgave voor ons als sector en voor Den Haag.

Door Anita Wydoodt, voorzitter raad van bestuur Parnassia Groep