• Rząd proponuje wzrost płacy minimalnej do 4950 zł brutto. Pracodawcy i eksperci Polskiego Towarzystwa Gospodarczego wskazują na poziom ok. 4861 zł brutto, natomiast związki zawodowe postulują podwyżkę do 5200 zł brutto.
• Według PTG wyższa płaca minimalna zwiększa koszty pracy nie tylko dla najniżej wynagradzanych pracowników - odbije się na całej strukturze płac w firmach.
• Zbyt wysoka płaca minimalna może też ograniczać zatrudnienie, inwestycje oraz utrudniać wejście na rynek pracy osobom o niższych kwalifikacjach.

Rząd proponuje, by od 1 stycznia 2027 r. płaca minimalna wzrosła o 3 proc. do 4950 zł brutto. Oznacza to wzrost o 144 zł w stosunku do obecnej kwoty, czyli o 3 proc.

Rząd chce też, by minimalna stawka godzinowa w 2027 r. wyniosła 32,30 zł. To wzrost o 0,90 zł w stosunku do kwoty obowiązującej w 2026 r.

Według Polskiego Towarzystwa Gospodarczego płaca minimalna w 2027 r. powinna wzrosnąć do 4861 zł. Zdaniem ekspertów PTG przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w sektorze przedsiębiorstw w kwietniu 2026 r. wyniosło 9530,74 zł. Oznacza to, że płaca minimalna znalazłaby się na poziomie zbliżonym do 51 proc. średniego wynagrodzenia.

"Płaca minimalna pełni ważną funkcję społeczną, chroniąc pracowników o najniższych dochodach. Jednocześnie jej poziom powinien pozostawać w rozsądnej relacji do produktywności gospodarki i przeciętnego wynagrodzenia" - oceniają analitycy PTG.

Jak dodają, w ostatnich latach wynagrodzenie minimalne rosło szybciej niż przeciętne płace, a jego relacja do średniego wynagrodzenia przekraczała poziom 50 proc.

"Było to w dużej mierze efektem decyzji politycznych, a nie wyłącznie przesłanek ekonomicznych. Tak szybki wzrost kosztów pracy szczególnie obciążał małe i średnie przedsiębiorstwa, ograniczając możliwości zatrudniania nowych pracowników, inwestowania oraz zwiększając ryzyko rozwoju szarej strefy" - zaznacza PTG.

Z punktu widzenia pracodawców istnieją dodatkowe argumenty przemawiające za ostrożnym podejściem do dalszego podnoszenia płacy minimalnej.

Po pierwsze, wzrost minimalnego wynagrodzenia oddziałuje na całą strukturę płac w przedsiębiorstwie. Podwyższenie wynagrodzeń pracowników otrzymujących najniższe stawki często wymusza zwiększenie płac także na wyższych stanowiskach, aby zachować odpowiednie proporcje wynikające z poziomu kwalifikacji, doświadczenia oraz zakresu odpowiedzialności. W konsekwencji całkowite koszty ponoszone przez przedsiębiorstwo mogą być znacznie wyższe niż wynikałoby to wyłącznie ze wzrostu ustawowo określonej płacy minimalnej.

Po drugie, zbyt wysoka płaca minimalna utrudnia wejście na rynek pracy osobom o najniższych kwalifikacjach, młodym pracownikom oraz osobom powracającym po dłuższej przerwie zawodowej.

"Jeżeli koszt zatrudnienia przewyższa wartość pracy generowaną przez pracownika na początku jego kariery, część firm rezygnuje z tworzenia takich miejsc pracy, co ogranicza możliwości zdobywania doświadczenia zawodowego" - podkreśla PTG.

"Dlatego warto rozważyć trwałe zakotwiczenie płacy minimalnej na poziomie około 50 proc. przeciętnego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw. Taki mechanizm zapewniałby pracownikom udział we wzroście gospodarczym, a jednocześnie zwiększał przewidywalność dla przedsiębiorców, wspierał konkurencyjność gospodarki oraz ograniczał ryzyko nadmiernych, politycznie motywowanych podwyżek kosztów pracy" - dodają analitycy. 

Przypomnijmy, organizacje pracodawców (BCC, Konfederacja Lewiatan, FPP) opowiadają się za wzrostem minimalnego wynagrodzenia w oparciu o mechanizm wynikający z ustawy. 

Swoją propozycję przedstawiły również związki zawodowe. Forum Związków Zawodowych (FZZ), Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych (OPZZ) oraz NSZZ "Solidarność" uważają, że płaca minimalna w 2027 roku powinna wzrosnąć minimalnie o 8,2 proc. - o 394 zł i wynosić 5200 zł brutto.

- Naszym zdaniem inflacja w przyszłym roku będzie wyższa od prognoz. W związku z tym uważamy, że płaca minimalna powinna pójść w górę. Uważamy, że trzeba utrzymywać – wynika to między innymi z dyrektywy o minimalnym wynagrodzeniu – referencyjność w stosunku do przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej. W związku z tym nominalnie ta podwyżka może się wydawać duża, ale systemowo oparta jest na pewnych korelacjach. Propozycja rządu - naszym zdaniem – jest oparta na niewłaściwie przyjętej projekcji - komentuje w rozmowie z PulsHR Grzegorz Sikora, dyrektor ds. komunikacji w FZZ.

Według szacunków Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej liczba osób otrzymujących najniższe wynagrodzenie wynosi około 2,1 mln.

Przedstawiciele pracowników, pracodawców i rządu w RDS na rozmowy i wypracowanie wspólnego stanowiska mają 30 dni. Ustalona w tym gronie wysokość minimalnego wynagrodzenia jest następnie do 15 września ogłaszana w Monitorze Polskim jako obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów.

Jeżeli jednak RDS nie uzgodni minimalnego wynagrodzenia w terminie, rząd ustala je w drodze rozporządzenia Rady Ministrów, a to do 15 września jest ogłaszane w Dzienniku Ustaw.