• Około 2030 r. ma zostać ogłoszony przetarg na przeprowadzenie rozbudowy autostrady A4 między Mysłowicami a Krakowem o trzeci pas. Planowany czas realizacji tej inwestycji to lata 2030-2033.
• Tymczasem opozycja pyta rząd o proces przejęcia tego odcinka A4: o zabezpieczenie strony publicznej gwarancjami, umowy wykonawcze, usługowe i dzierżawcze, czy inwentaryzację dokumentacji technicznej autostrady. - Szczególnie w zakresie systemów informatycznych, ich kodów źródłowych oraz praw autorskich - uczula były minister infrastruktury, poseł Andrzej Adamczyk.
• Za nadzór nad działaniami związanymi z przejęciem koncesyjnego odcinka autostrady A4 przez GDDKiA oraz podejmowanie kluczowych decyzji w sprawie tego procesu odpowiadać ma powołany przez Generalnego Dyrektora Komitet Sterujący. 

Ostatnie takie lato. Kierowcy przestaną płacić, Skarb Państwa kasować swą dolę od koncesjonariusza

Z punktu widzenia kierowców (przynajmniej pojazdów o masie do 3,5 tony) to już ostatnie letnie wakacje, kiedy muszą płacić za przejazd autostradą A4 między Mysłowicami a Krakowem. Z punktu widzenia instytucji państwa to z kolei ostatnie letnie wakacje, kiedy można nie przejmować się bezpośrednio stanem tej drogi i zarządzaniem ruchem na niej, partycypując jednocześnie w pobieranych przez prywatnego koncesjonariusza opłatach za przejazd (do tej pory Skarb Państwa z tego tytułu otrzymał ok. 741 mln zł, a do wygaśnięcia umowy koncesyjnej kwota ta sięgnie ok. miliarda złotych).

Wszystko zmieni się w nocy z 15 na 16 marca przyszłego roku. Wówczas to o północy wygaśnie koncesja spółki Stalexport Autostrada Małopolska na zarządzanie tym odcinkiem autostrady A4. 61 kilometrów trasy - po 30 latach - wróci pod bezpośredni nadzór państwa. Najbardziej widocznym efektem tej zmiany ma być zaprzestanie poboru opłat dla pojazdów o masie do 3,5 tony (kierowcy tych cięższych, po staremu, będą musieli płacić, przy czym wyłącznie za pośrednictwem elektronicznego systemu e-Toll). Działające obecnie place poboru opłat w Balicach i Mysłowicach zostaną docelowo rozebrane (po demontażu szlabanów do ruchu udostępnione zostaną po cztery pasy przejazdowe w każdym kierunku, pozostałe pasy ruchu zostaną wyłączone z użytkowania), a na całej długości przejęty odcinek autostrady A4 Katowice-Kraków rozbudowany będzie o trzeci pas ruchu.

Ogłoszenie przetargu na przeprowadzenie prac budowlanych planowane jest około roku 2030. Planowane lata realizacji rozbudowy autostrady A4 o trzeci pas ruchu to lata 2030-2033. Ostateczny termin będzie uzależniony od przebiegu prac projektowych, uzyskania decyzji administracyjnych oraz wyników analiz ruchowych i zapewnienia finansowania - przekazał w ubiegłym tygodniu podczas posiedzenia sejmowej Komisji Infrastruktury Stanisław Bukowiec, sekretarz stanu w Ministerstwie Infrastruktury.

"Bez tego możecie nie ruszyć". Były minister ostrzega i wspomina, jak sam przejmował system opłat

Przy okazji tego samego posiedzenia padło jednak wiele pytań dotyczących przygotowania strony publicznej do procesu przejęcia od dotychczasowego koncesjonariusza wspomnianego odcinka A4.

Posłowie (zwłaszcza ci z ław opozycji) chcieli uzyskać od resortu infrastruktury zapewnienia, że państwo nie przejmuje "kota w worku" i już dziś stara się patrzeć Stalexportowi na ręce, by dokładnie wiedzieć, co i w jakim stanie otrzyma w marcu przyszłego roku. Poseł Andrzej Adamczyk (były minister infrastruktury w rządzie PiS) przypomniał, że w wydanym w 1996 r. pozwoleniu na budowę (ówcześnie funkcjonującym pod nazwą decyzji o ustalenie lokalizacji inwestycji) określono konkretne przedsięwzięcia inwestycyjne, które koncesjonariusz zobowiązał się zrealizować na całym odcinku autostrady w czasie obowiązywania koncesji.

- Wszystkie zapisane w tej decyzji przedsięwzięcia muszą być w komplecie zrealizowane. To jest decyzja administracyjna, a niezrealizowanie tej decyzji administracyjnej niesie z sobą konkretne konsekwencje - podkreślił.

Były szef resortu infrastruktury pytał też o zabezpieczenie strony publicznej gwarancjami ze strony dotychczasowego koncesjonariusza, umowy wykonawcze, usługowe i dzierżawcze, a także inwentaryzację dokumentacji technicznej autostrady.

Szczególnie w zakresie systemów informatycznych, ich kodów źródłowych oraz praw autorskich. Kody źródłowe to był jeden z zasadniczych problemów przy przejmowaniu systemów opłat ViaToll. Bez tego możecie nie ruszyć z zarządem autostrady - ostrzegał Adamczyk.

Zwrócił też uwagę na kwestię utrzymania autostrady między Mysłowicami a Krakowem w noc jej przejęcia przez państwo w razie wystąpienia trudnych warunków pogodowych tak, aby nie odbiło się to na bezpieczeństwie ruchu.

Dodatkowe gwarancje, wspólne inspekcje, specjalne grupy robocze

- Mamy gwarancję przekazania. Mamy nadzieję, że nigdy nie dojdzie do jej uruchomienia, bo chcemy doprowadzić do przyjęcia autostrady bez jakichś większych sporów, ale gwarancja przekazania jest. Mamy dodatkowe gwarancje na remonty, które są przeprowadzane w tym momencie przez Stalexport na autostradzie - zapewnił w odpowiedzi na te pytania Daniel Kosiński, dyrektor generalny Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad.

Odnosząc się do inwestycji wynikających z decyzji ULI, poinformował, że trwa rozbudowa Miejsc Obsługi Podróżnych Rudno i Grojec, która zakończona ma zostać do grudnia tego roku. Podkreślił, że odbiory poszczególnych odcinków autostrady poprzedzają przeprowadzone wspólnie przez pracowników GDDKiA i Stalexportu (wraz z niezależnym ekspertem) inspekcje, w trakcie których wskazywane są ewentualne roboty remontowe, które powinny być wykonane przez koncesjonariusza jeszcze przed zwrotem autostrady Skarbowi Państwa.

Jesteśmy zabezpieczeni w zakresie umów utrzymaniowych, umów dzierżawy, umów na energetykę czy na wodociągi. Co do kwestii związanych z systemem zarządzania ruchu, docelowo wprowadzamy nasz system zarządzania ruchu. Jeśli idzie o przeniesienie praw autorskich, diagnozujemy jeden taki niezbędny element, związany z zarządzaniem systemów pogodowych - wyjaśnił dyrektor Kosiński.

Za nadzór nad działaniami związanymi z przejęciem koncesyjnego odcinka autostrady A4 przez GDDKiA oraz podejmowanie kluczowych decyzji w sprawie tego procesu odpowiadać ma powołany przez Generalnego Dyrektora Komitet Sterujący. Powstał także specjalny zespół z udziałem przedstawicieli GDDKiA i ministerstwa infrastruktury, którego zadaniem jest m.in. opracowanie zasad, procedury oraz harmonogramu przejęcia przez GDDKiA autostrady A4, nadzór i monitorowanie postępu prac nad tym procesem, opracowywanie sprawozdań z postępu działań, inicjowanie opracowania analiz, opinii i ekspertyz, a także rekomendowanie powołania grup roboczych. Ponadto w krakowskim oraz katowickim oddziale GDDKiA powołane zostały grupy robocze do prac w ramach oceny stanu technicznego autostrady.

Ogłoszono już przetargi, by wyłonić firmy odpowiedziane za prawidłowe funkcjonowanie autostrady

- Przypisano poszczególnym komórkom organizacyjnym centrali oraz oddziałom w Krakowie i w Katowicach czynności, jakie mają zostać zrealizowane w ramach oceny elementów autostrady według asortymentów. Opracowano też metodologię ustalenia trwałości i sprawności poszczególnych elementów autostrady A4 Katowice-Kraków przed jej przejęciem - powiedział Stanisław Bukowiec.

Jak wyliczał, w ramach działań prowadzonych przez GDDKiA ocenie podlega m.in.:

• dokumentacja archiwalna,
• budynki, budowle i instalacje,
• odwodnienie,
• obiekty mostowe,
• gwarancje jakości,
• konstrukcje nawierzchni,
• oznakowanie pionowe,
• urządzenia bezpieczeństwa ruchu drogowego,
• osadniki i zbiorniki retencyjne,
• ekrany akustyczne,
• plan działań ratowniczych,
• system zarządzania ruchem,
• systemy IT.

- GDDKiA podjęła działania mające na celu zapewnienie ciągłości funkcjonowania autostrady A4 w Katowice - Kraków, utrzymanie odpowiednich standardów bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz sprawne przejęcie obowiązków zarządcy drogi przez administrację publiczną po zakończeniu jednego z najdłużej funkcjonujących projektów koncesyjnych w polskiej infrastrukturze drogowej. W tym celu oddziały GDDKiA w Krakowie i Katowicach przeprowadziły postępowanie przetargowe mające na celu wyłonienie wykonawców, którzy całorocznie, kompleksowo świadczyć będą usługi oraz roboty budowlane niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania autostrady A4, odpowiednio do obszarów swojego działania - poinformował Stanisław Bukowiec.

Jak dodał, 12 marca br. w krakowskim oddziale Dyrekcji została zawarta umowa na całoroczne utrzymanie drogi na terenie woj. małopolskiego. W oddziale w Katowicach trwa jeszcze proces wyłonienia wykonawcy odpowiedzialnego za analogiczne prace na terenie województwa śląskiego.

Trwa również, ogłoszone w marcu tego roku, postępowanie przetargowe, mające doprowadzić do wyłonienia i wyboru podmiotów, które wydzierżawią MOP-y Kępnica, Zastawie, Morawica oraz Aleksandrowice celem prowadzenia tam działalności z zakresu usług podróżnych (z jednoczesnym zapewnieniem ciągłości świadczonych usług handlowo-usługowych i utrzymaniem obecnej infrastruktury). Termin na składanie ofert upływa 20 lipca br., a same umowy dzierżawy mają być zawierane na okres 20 lat (czas ten będzie liczony od dnia protokolarnego przekazania terenu nowemu dzierżawcy).