In een tijd waarin eenzaamheid onder zowel jongeren als ouderen toeneemt, is de aandacht voor apps als Are You Dead? begrijpelijk. Maar we hoeven onze veiligheid en data niet over de grens te sturen. Het verhaal van Leefsignaal laat zien dat een nuchter, Nederlands initiatief al jaren hetzelfde doet: levens redden met een simpele muisklik.

TheLifeSigns: Living alone safer

Op 12 januari schreef Stephen McDonell (BBC) over een opmerkelijk fenomeen dat momenteel de hitlijsten in de VS, Singapore en Spanje bestormt: de Chinese app Are You Dead? (internationaal bekend als Demumu). De app is bedoeld voor alleenwonenden die een teken van leven willen geven aan hun naasten. Het wordt gepresenteerd als dé technologische innovatie voor een groeiend sociaal probleem.

Hoewel dit internationaal als groot nieuws wordt gebracht, lijkt de wereld te vergeten dat we in Nederland al vijf jaar lang een prachtig, gratis en laagdrempelig alternatief hebben: Leefsignaal. Terwijl de internationale techgiganten verdienmodellen plakken op onze veiligheid, bewijst een nuchter Nederlands initiatief dat het ook anders kan.

Het verhaal van Leefsignaal begon niet in een flitsend techlab in Silicon Valley of Beijing, maar in Diemen in Nederland. De oprichter, een apotheker met jarenlange ervaring in de farmaceutische industrie, las in januari 2019 in Het Parool een schokkend bericht: in Amsterdam worden jaarlijks gemiddeld 34 mensen pas gevonden nadat ze al veertien dagen geleden in hun woning zijn overleden.

Waar Are You Dead? inspeelt op een commerciële hype, is Leefsignaal ontstaan uit een diep gevoelde maatschappelijke noodzaak: voorkomen dat mensen dagenlang hulpbehoevend in hun eigen huis liggen zonder dat iemand het merkt.

Het contrast tussen de Chinese hit-app en Leefsignaal is groot. De Chinese variant is een betaalde dienst waarvoor je een app moet installeren en data moet delen. De Nederlandse werkt volgens een sympathiek en simpel principe:

• geen installatie: downloaden van een app of installeren van software is niet nodig;
• eenvoud voorop: één klik op de ‘levenstekenknop’ in de dagelijkse e-mail is genoeg;
• automatische waarschuwing: wordt er een keer niet geklikt, dan krijgen vooraf ingestelde buddy’s (vrienden, familie of buren) automatisch een bericht om poolshoogte te nemen;
• privacy en gratis: geen commercieel model, dus geen dataverkoop, geen abonnementskosten, maar puur een dienst gericht op veiligheid.

Voor een alleenstaande kan een valpartij fataal worden door het onvermogen om hulp in te roepen. Als er geen dagelijks contact is, duurt het soms dagen voordat iemand de afwezigheid opmerkt. Een hulpeloze situatie kan dan snel escaleren. Leefsignaal verkort die cruciale tijd.

Natuurlijk zijn er andere oplossingen, zoals telefooncirkels, geavanceerde systemen met sensoren of noodknoppen om de nek. Maar deze zijn vaak kostbaar, technisch ingewikkeld of voelen voor veel mensen als een inbreuk op hun autonomie. Leefsignaal is de middenweg: het is niet invasief, kost niets en geeft zowel de gebruiker als de omgeving rust. Het is een digitale check-in die past bij deze tijd, zonder de bemoeienis van internationale techreuzen.

Door: Rob van den Akker, oprichter van Leefsignaal (TheLifeSigns public; www.leefsignaal.nl).