Просмотр новости
Найдите то, что Вас интересует
Спутники
РН
SpaceX
Роскосмос
NASA
Gminy wiejskie apelują o korektę polityki terytorialnej. ZGWRP ostrzega przed marginalizacją wsi
Дата публикации: 13-07-2026 13:30:00
Związek Gmin Wiejskich RP krytykuje rekomendacje MFiPR do projektu ustawy o zrównoważonym rozwoju miast oraz Strategii Rozwoju Polski do 2035 r. W opinii związku potrzebne są korekty tak, by nie ograniczać samodzielności gmin wiejskich i nie pogłębiać nierówności terytorialnych.
Основное содержимое страницы с новостью.
Związek Gmin Wiejskich RP krytykuje rekomendacje MFiPR do projektu ustawy o zrównoważonym rozwoju miast oraz Strategii Rozwoju Polski do 2035 r. W opinii związku potrzebne są korekty tak, by nie ograniczać samodzielności gmin wiejskich i nie pogłębiać nierówności terytorialnych.
- Związek Gmin Wiejskich RP krytykuje konstrukcję planów rozwoju polskiej polityki regionalnej.
- ZGWRP wskazuje, że proponowany model może ograniczać samodzielność gmin wiejskich i pogłębiać nierówności terytorialne, uderzając w blisko 40 proc. mieszkańców kraju.
- W ocenie ZGWRP polityka miejska zyska dzięki nowej ustawie i strategii silne instrumenty planistyczne i finansowe, a obszary wiejskie nie otrzymają porównywalnych gwarancji podmiotowości i stabilności.
Związek Gmin Wiejskich Rzeczypospolitej Polskiej (ZGWRP) opublikował stanowisko ws. konieczności zapewnienia komplementarności polityki miejskiej, polityki regionalnej i rozwoju obszarów wiejskich. To reakcja na rekomendacje Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej (MFiPR) z czerwca 2026 r., dotyczące projektu ustawy o zrównoważonym rozwoju miast oraz Strategii Rozwoju Polski do 2035 r.
Stanowisko zamieszczamy pod tekstem
ZGWRP podkreśla, że dostrzega potrzebę wzmacniania współpracy ponadlokalnej oraz prowadzenia spójnej polityki terytorialnej państwa. Wskazuje jednak, że proponowany obecnie model wymaga istotnej korekty, aby "nie doprowadził do ograniczenia samodzielności gmin wiejskich oraz pogłębienia istniejących nierówności terytorialnych".
Marginalizacja obszarów wiejskich uderza w strukturę przestrzenną obejmującą większość terytorium kraju oraz dotyczy blisko 40 proc. jego mieszkańców
- czytamy w stanowisku podpisanym przez Stanisława Jastrzębskiego, przewodniczącego zarządu Związku Gmin Wiejskich RP.
W jego ocenie wskazane dokumenty nie tworzą jeszcze równorzędnego modelu rozwoju terytorialnego państwa.
Projekt ustawy wprowadza silne instrumenty instytucjonalne dla układów miejskich. Rekomendacje MFiPR ujmują obszary wiejskie głównie z perspektywy deficytów i marginalizacji, natomiast Strategia Rozwoju Polski do 2035 r. formułuje trafne cele w zakresie policentrycznego i zrównoważonego rozwoju, lecz nie zapewnia ich dostatecznego przełożenia na rozwiązania ustawowe i finansowe dotyczące obszarów wiejskich.
- argumentuje przewodniczący zarządu ZGWRP.
W przyjętym stanowisku Związek wskazuje, że w rezultacie powstaje model, w którym polityka miejska uzyskuje silne instrumenty zarządcze, planistyczne i finansowe, natomiast obszary wiejskie nie otrzymują porównywalnych gwarancji podmiotowości, reprezentacji i stabilności finansowej.
Taki kierunek może prowadzić do dalszej koncentracji procesów rozwojowych wokół największych ośrodków miejskich
- zaznacza ZGWRP.
Wskazuje także najważniejsze zagrożenia wynikające z projektu ustawy oraz znaczenie Rekomendacji MFiPR i Strategii Rozwoju Polski do 2035 r. i wnosi o korektę projektowanego modelu, w szczególności poprzez:
- gruntowną rewizję przepisów dotyczących związków rozwojowych, tak aby współpraca ponadlokalna nie prowadziła do ograniczenia samodzielności gmin wiejskich ani do dominacji miast centralnych;
- wprowadzenie realnych i trwałych mechanizmów finansowych oraz wyrównawczych, odpowiadających zakresowi zadań przekazywanych na poziom struktur ponadlokalnych;
- zagwarantowanie równorzędnej reprezentacji gmin wiejskich w organach decyzyjnych nowych struktur współpracy;
- ochronę samodzielności planistycznej gmin, w szczególności w zakresie gospodarowania przestrzenią, ochrony gruntów rolnych i przyrodniczych oraz wyznaczania lokalnych kierunków rozwoju;
- rozdzielenie źródeł finansowania zadań miejskich i wiejskich, tak aby udział w strukturach współpracy nie prowadził do nieproporcjonalnego współfinansowania funkcji miejskich przez gminy wiejskie;
- zagwarantowanie równego dostępu gmin wiejskich do środków krajowych i europejskich, niezależnie od ich uczestnictwa w strukturach metropolitalnych lub związkach rozwojowych, co jest kluczowe dla efektywnej i terminowej absorpcji środków z programów krajowych i polityki spójności UE;
- uzupełnienie Rekomendacji MFiPR o perspektywę rozwojową, wykraczającą poza diagnozę marginalizacji i obejmującą wzmacnianie potencjałów społecznych, gospodarczych i instytucjonalnych obszarów wiejskich;
- zapewnienie bezpośredniego przełożenia celów Strategii Rozwoju Polski do 2035 r. na rozwiązania ustawowe i finansowe, tak aby zasada zrównoważonego rozwoju terytorialnego była realizowana w praktyce;
- wprowadzenie obowiązku oceny wpływu nowych instrumentów polityki regionalnej na obszary wiejskie (Rural Proofing);
- ustanowienie systemu monitorowania skutków wdrażania nowych rozwiązań, obejmującego wpływ na finanse gmin, dostęp do środków rozwojowych, jakość usług publicznych oraz rzeczywistą pozycję obszarów wiejskich w systemie polityki terytorialnej państwa.
Projekt ustawy o zrównoważonym rozwoju miast autorstwa Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej opublikowano w lutym na stronach rządowego centrum legislacji. Główne cele proponowanej regulacji to:
- wzmocnienie policentrycznego charakteru sieci osadniczej Polski i efektywniejsze prowadzenie polityki miejskiej, jako elementu systemu zarządzania rozwojem kraju, w tym stworzenie nowych i stabilnych form współpracy rządowo-samorządowej;
- przygotowanie rozwiązań prawnych poprawiających zarządzanie zrównoważonym rozwojem w miastach i ich obszarach funkcjonalnych poprzez usprawnienie współpracy między działającymi na ich terenie samorządami oraz wzmocnienie ich zdolności do współtworzenia rozwiązań o charakterze ponadlokalnym;
- usprawnienie procesów decyzyjnych oraz wykonywania zadań publicznych w kluczowych z perspektywy zrównoważonego rozwoju obszarach takich jak: transport publiczny i mobilność, czy planowanie zrównoważonego rozwoju miast.
Projekt - jako faworyzujący samorządy miast - od początku był krytykowany przez samorządy wiejskie i powiatowe. Na te zarzuty odpowiadał na naszych łamach prawnik, prof. Jakub H. Szlachetko, współtwórca zapisów ustawy.
Musimy znaleźć kompromis. To nie może być regulacja wzmacniająca jedną stronę kosztem innych. Związek rozwojowy bez miasta centralnego nie ma szans zaistnieć, ale miasto centralne samo też nie może się rozwijać i sprawnie działać. Musi być dobrze ułożone z gminami, w szczególności miejskimi i miejsko-wiejskimi.
- mówił i dodawał, że same gminy wiejskie nie są głównym adresatem ustawy.
- Tworzymy ją dla miast w sensie funkcjonalnym, a więc dla obszarów zurbanizowanych - wychodzimy z założenia, że miasto „rozlało się” poza swoje granice administracyjne. To organizm miejski obejmujący kilka czy więcej gmin (i powiatów), które powinny wspólnie nim zarządzać - podkreślał prawnik.
Materiał chroniony prawem autorskim - zasady przedruków określa regulamin.
DO POBRANIA
Stanowisko ZGWRP ws. glównych dokumentów rozwojowych MFiPR
598.71 KB format pliku: PDFСхожие новости
Классификация: Экономика. Схожих патентов: 0. Схожих новостей: 10. Тональность: 0. Информативность: 9.52. Источник: www.portalsamorzadowy.pl.